PL logo EN
Szukaj |
Film konkursowy
Double Step
Reż. Zuza Golińska i Magdalena Łazarczyk
2016
Polska
Bohaterkami filmu „Double Step” są tajemnicze siostry rezydujące w budynku Spektrum Tower w Warszawie. Mają osobliwy wygląd – niemal identyczne jak bliźniaczki obdarzone są jednym ciałem, dwiema głowami, czterema nogami i jedną parą rąk. Przemieszczając się między piętrami natrafiają na wystawę Hosted Simply...   Zuza Golińska i Magdalena Łazarczyk to artystki, które współpracują od paru lat, także jako kolektyw GOŁA. Projekty, które są wypadkową ich indywidualnych praktyk artystycznych, które rozwijają niezależnie, opierają się przede wszystkim na działaniach performatywnych związanych z danym otoczeniem. Wspólnie zrealizowały performance, instalacje oraz filmy. Obydwie skończyły Akademię Sztuk Pięknych w Warszawie i zrealizowały niezależne dyplomy w Pracowni Działań Przestrzennych Mirosława Bałki (2015).  
Czytaj więcej
Wykład Z. Cielątkowskiej O współczesnych związkach sztuki z teatrem, ciałem i performance / ŁAŹNIA 1
Łaźnia 1 na Dolnym Mieście
 
„Każdy Obraz jest obrazem ciała. Każda praca sztuk wizualnych jest przedstawieniem ciała. Powiedzieć to, znaczy inaczej, że widzimy ciała, nawet jeśli ich nie ma i że tworzenie formy jest do pewnego stopnia tworzeniem ciała ” – pisał James Elkins. 
 
W „Jeziorze” (2016) w reżyserii Yany Ross jedna z centralnych postaci – czego nie ma w oryginalnym tekście dramatu – została stworzona na podobieństwo rosyjskiego artysty Petra Pavlensky’ego znanego ze swoich akcji w miejscach publicznych. Pomysł na tę analogię może budzić spore wątpliwości, podobnie jak nagość nieustannie widoczna, a jednak niezauważalna, wpisana w konsekwencje takiego zabiegu. W „Carycy Katarzynie” (2013) w reżyserii Wiktora Rubina tytułowa bohaterka w pewnym monecie nakłada na siebie skrzynkę z otworami przez które można dotknąć jej nagich piersi i przemierza przez widownię zachęcając do tego gestu wybrane osoby. Podobnie w 1968 roku zachęcała Valie Export w swoim ikonicznym już performance TOUCH and TAP Cinema. Na ile ten cytat sprzed prawie połowy wieku wydaje się uprawniony i czy znaczenia tego gestu są wciąż takie same? Z kolei w spektaklu-widowisku Cezarego Tomaszewskiego będącego zabawą w cytaty, zapożyczenia i żarty z awangardy i współczesności „Nie ma tego złego, co by ładnie nie wyszło. Widowisko” (2014) jeden z aktorów próbuje odtworzyć „Open Book” Vito Acconciego (1974) – osiągając podobny efekt znany z oryginału.  
Wymienione powyżej przykłady nawiązań do konkretnych performance’ów skłaniają do kilku pytań; na ile współczesny teatr korzysta z historii i współczesności sztuki? Na ile te nawiązania zwłaszcza do performance – w obliczu zmieniających się koncepcji cielesności i podmiotowości wydają się trafne? Kiedy w ramach cyklu RE//MIX Komuna/Warszawa przypominała w „Paradise Now” (2015) jeden z ważniejszych „teatrów” dla sztuk wizualnych  – The Living Theatre, nasuwało się skojarzenie z tezą Amelii Jones wyrażoną w Self/Image : współcześnie nie wiemy jak żyć bez wyobrażenia siebie jako obrazu. 
Dawna przestrzeń została niewątpliwie zapisana. Współcześnie ciało – zwłaszcza nagie – nie odwołuje się do obecności tylko jej braku – obrazu. Czy przypadkiem ciało, które w pierwszych performance’ach wydawało się uparcie, uporczywie, drażniąco i przeszkadzająco obecne, współcześnie nie jest tylko dziwnie, uparcie, uporczywie, drażniąco i nieprzeszkadzająco milczące? 
Czytaj więcej
Ludzie
  • Jill Godmilow
    Jill Godmilow jest producentką i reżyserką filmów niezależnych. Jej najważniejsze dzieła to post-realistyczny dokument o rozkwicie Solidarności pt. „Daleko od Polski” (1984); „Czekając na księżyc” (1987), feministyczno-modernistyczna fabuła o związku dwóch pisarek: Alice B. Toklas i Gertrude Stein; „Roy Cohn/Jack Smith” (1995), kinowa adaptacja sztuki teatralnej autorstwa performera Rona Vawtera; „Czego uczy Farocki”, replika i komentarz do dokumentu autorstwa niemieckiego filmowca Haruna Farockiego z 1969 r., który opowiada o produkcji napalmu B podczas wojny w Wietnamie; a ostatnio 6-godzinne archiwum DVD zatytułowane „(Skondensowane) archiwum Lear ‘87”, opowiadające o przygotowaniach do wystawienia odwróconej pod względem płci wersji „Króla Leara” przez znaną nowojorską trupę teatralną Mabou Mines. Godmilow jest m.in. stypendystką Fundacji Guggenheima i Fundacji Rockefellera, a jej praca została uhonorowana nominacją do Oskara, zaproszeniem na Whitney Biennale i pierwszą nagrodę na Festiwalu Sundance. W 2003 r. jej film „Antonia: Portret kobiety” znalazł się w prestiżowym Krajowym Rejestrze Filmowym prowadzonym przez Bibliotekę Kongresu. Jil Godmilow niedawno zakończyła dwudziestoletnią karierę wykładowcy produkcji filmowej i studiów krytycznych na Wydziale Filmu, Telewizji i Teatru Uniwersytetu Notre Dame.
    Czytaj więcej
  • Krzysztof Garbaczewski
    Krzysztof Garbaczewski – reżyser teatralny, scenograf. Tworzy na pograniczu teatru i sztuk wizualnych, a jego spektakle są często określane mianem instalacji. Ostatni zrealizował m.in. Hamleta w Narodowym Starym Teatrze oraz  Burzę w Teatrze Polskim we Wrocławiu; wcześniej we Wrocławiu zrealizował też Kronosa na podstawie Dzienników Witolda Gombrowicza.
    Czytaj więcej
  • Zorka Wollny
    Artystka i kompozytorka. Jej performansy muzyczne oraz teatralne powstają w ścisłej relacji do architektury, a realizacje pokazywane są zarówno w kontekście sztuki współczesnej, teatru (Festiwal Teatralny Malta w Poznaniu, Festiwal Szekpirowski w Gdańsku) jak i muzyki współczesnej (CTM Festival w Berlinie, Festiwal Warszawska Jesień, Jazz&Experimental Music from Poland Istanbul-Londyn, Audio Art Festival). Pracuje na Akademii Sztuki w Szczecinie. Mieszka w Berlinie. 
    Czytaj więcej
Festival IN OUT
10 IN OUT FESTIVAL 2016 Teatralność / Theatricality 
Eksperymenty / Wideo / Dokumenty / Animacje 
 
Festiwal In Out jest cyklicznym projektem Centrum Sztuki Współczesnej Łaźnia organizowany od 2005 roku. W 2015 roku CSW Łaźnia planuje jego jubileuszową 10 już edycję poświęcić tematowi "teatralność". Celem Festiwalu jest przyjrzenie się czym jest teatr i teatralność dla twórców wizualnych, a czym wideo i filmy dla twórców teatralnych. Jak zmienia się funkcja teatru w polu oddziaływania nowych mediów? Czy i w jaki sposób strategie teatralne pracują w zetknięciu z innymi mediami? A także: w jaki sposób można teatralizować sztukę wideo? W ramach Festiwalu organizowany jest otwarty, międzynarodowy konkurs na najlepsze: prace wideo, eksperymenty, animacje, dokumenty. Konkurs jest dwuetapowy a artyści z Polski i zagranicy wyłonieni w I etapie są zapraszani na Festiwal do Gdańska a ich prace prezentowane podczas przeglądów oraz wystawy w dwóch budynkach CSW Łaźnia 1 i 2. Oficjalne ogłoszenie konkursu nastapi wkrótce.
 
W ramach Festiwalu odbędą się również wykłady, przeglądy filmów, czytanie performatywne i koncert.
 
 
Teatr może dziś uchodzić za medium anachroniczne. Wypchnięty z głównego obiegu przez media lepiej naśladujące rzeczywistość – najpierw przez film, potem przez telewizję – teatr może dziś uchodzić za synonim sztuczności czy konwencjonalności. Starsze media jednak nie giną; w ogóle nie ma mowy o wypieraniu jednych przez drugie, bo przecież w pejzażu medialnym wszystkie one funkcjonują we wzajemnych relacjach, żywiąc się sobą nawzajem. Te starsze dodatkowo zostają zwolnione z pędu naśladowczego, mogą więc pełnić funkcję krytyczną względem tych nowszych. Coś, co w kinie uchodzi za błąd, w teatrze może mieć potencjał wywrotowy: rozbija kinową iluzję, psuje gładką opowieść, nie daje się wciągną ć, ciągle pokazując, że to tylko gra pozorów, że to tylko na niby. Że to tak naprawdę kino w pogoni za hiperrealnością nas mami. Choć to jednak cielesność i nażywość powinny być górą, to jednak daleko bardziej ulegamy obrazowi – „film wygrywa w tej rywalizacji właśnie ze względu na potrzebę bliskości i intymności u odbiorcy” – pisał Philip Auslander ("Liveness: Performance in a Medialized Culture", Taylor Francis elibrary, 2012). Ale też nowe media pozwalają tym starszym rozpocząć nowe życie. Na tym z grubsza polega istota procesu remediacji (zob. Zob. Jay David Bolter, Richard Grusin, "Remediation: Understanding New Media", The MIT Press, Cambridge London 2000). W gruncie rzeczy teza Boltera i Grusina rozwija dobrze znane twierdzenie Marshalla McLuhana, że przekaźnik jest przekazem, a treścią dowolnego środka przekazu jest zawsze inny środek przekazu. Proces remediacji trwa nieustannie, a praktyki wytworzone przez jedne media przenoszą się na inne. Dotyczy to zarówno odbioru, jak i sposobów obchodzenia się z nowymi mediami. Nawyki wytworzone przez starsze media przenoszą się na nowe (zob. Siegfried Zielinski, "Archeologia mediów: o głębokim czasie technicznie zapośredniczonego słuchania i widzenia", przeł. Krystyna Krzemieniowa, Oficyna Naukowa, Warszawa 2010). Teatr w Polsce co najmniej od kilku sezonów wykorzystuje strategie wideo, filmu i nowych mediów wmontowując je w spektakle. Od Krystiana Lupy i jego Factory 2 po spektakle Krzysztofa Garbaczewskiego twórcy teatralni chętnie ujawniają swoje fascynacje innymi mediami, dając pożywkę teoretykom piszącym o wzajemnym współistnieniu różnych mediów. Przy czym należy wyraźnie zauważyć, że w spektaklach, o których mowa nie chodzi jedynie o wykorzystanie „estetyki nowych mediów”; są one organicznie związane z teatralnym medium: twórcy teatralni problematyzują obecność innych mediów, pozwalając tym samym teatrowi ujawnić swoją funkcją krytyczną. Chodzi o teatr, lecz także o teatralność jako medium. Ono z kolei – jak pisał Samuel Weber ("Teatralność jako medium", przeł. Jan Burzyński, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków 2009) – „nie konkretyzuje się w indywidualnych, zawartych w sobie i znaczących dziełach, ale raczej w sztukach teatralnych, które nigdy nie zbierają się wspólnie, by uformować zwartą w sobie całość, lecz pozostają wierne swojej nazwie: sztuki, fragmenty, kawałki. Nieredukowalnie fragmentaryczny charakter medium teatralnego – czyli teatru jako medium – predestynuje je do tego, aby coraz wyraźniej wyłaniało się jako paradygmat sytuacji nowoczesnej”. Teatralność wyznacza więc perspektywę pęknięcia, zerwania z fabularną ciągłością na rzecz fragmentaryczności. Teatr testuje więc strategie wizualne. Stare medium wchłania nowsze. Czy można jedna sytuację odwrócić? Wprowadzanie starszych mediów w pole oddziaływania nowszych również budzi napięcia. Czym zatem mogą być teatr i teatralność dla wideo artu i dla twórców wizualnych? Jak zmienia się funkcja teatru w polu oddziaływania nowych mediów? Czy i w jaki sposób strategie teatralne pracują w zetknięciu z innymi mediami? A także: w jaki sposób można teatralizować sztukę wideo?
 
 
Kuratorzy 10 IN OUT FESTIVALU 2016
 
Jolanta Woszczenko, kuratorka, historyczka, obecnie doktorantka Uniwersytetu Gdańskiego, pisze prace na temat filmu eksperymentalnego i wideo. Z IN OUT FESTIVALEM związana od 2009 roku, od 2012 roku jako jego kuratorka. W CSW Łaźnia prowadzi również cykl Parakino, comiesięcznych przeglądów i spotkań z artystami i kuratorami z Polski i zagranicy z zakresu filmu eksperymentalnego i sztuki wideo. 
 
Piotr Morawski – kulturoznawca, historyk kultury. Pracuje w redakcji „Dialogu” i w Instytucie Kultury Polskiej na Uniwersytecie Warszawskim; współpracuje z Instytutem Teatralnym im. Zbigniewa Raszewskiego, ostatnio przy projekcie „Teatr publiczny. Przedstawienia” oraz przy tworzeniu elektronicznej encyklopedii teatru polskiego. Zajmuje się kulturową historią widowisk. Pisuje też o teatrze współczesnym oraz jego społecznych i kulturowych uwikłaniach.Ostatnio wydał Ustanawianie świętości. Kulturowa historia angielskich widowisk religijnych w XVI wieku (Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawa 2015).
 
 
Czytaj więcej
Następna edycja za:
-916 dni
Festival in out in news